De afgelopen weken vernamen we via het nieuws een zoveelste golf van geweld in de Democratische Republiek Congo. Opnieuw werd de wens van de meeste Congolozen om vredevol samen te leven ernstig gebruskeerd. Opnieuw zegevierde het conflict. En ik moet toegeven: met ons project ‘Jenga Maarifa’ in de steigers, kwam het broze evenwicht in Kinshasa én Zuid-Kivu nog harder binnen dan anders.

copyright-steff-gilissen-49

Wat we met ons project ‘Jenga Maarifa’ bedoelen, is het absolute tegendeel van oorlog en geweld. Als provincie Vlaams-Brabant willen we bouwen aan verbondenheid tussen mensen, hier dichtbij, maar ook wereldwijd. Als inwoners en beleidsmakers van Vlaams-Brabant willen we heel graag inhoud geven aan onze situering op het ‘kruispunt van vele werelden’.

copyright-steff-gilissen-41copyright-steff-gilissen-42

Twee jaar geleden vroegen we aan het personeel van de provincie Vlaams-Brabant hoe we onze ontwikkelingssamenwerking het best invulling zouden kunnen geven. Op welke manier zouden we hen als professionals en burgers verder warm kunnen houden voor ‘ontwikkelingsgebonden samenwerking’ en solidariteit?

 

Het antwoord was verrassend veelzijdig, maar in de kern kwam het steeds weer hier op neer. Laat ons “ons kunnen” delen. Laat ons écht samenwerken. Laat Noord en Zuid samen aan de tafel zitten om te genieten van elkaars expertise. En laat ons daarbij uitgaan van elkaars sterkten op vlak van bijvoorbeeld biomedische technologie, voeding, onderwijs en klimaatverandering.

Ik ben heel trots dat we afgelopen week ons project ‘Jenga Maarifa’ aan het grote publiek konden voorstellen. ‘Jenga Maarifa’ is Kiswahili voor ‘bouwen aan kennis’. En dat is wat we  doen in onze samenwerking met 34 ziekenhuizen uit Zuid-Kivu en de NGO Artsen Zonder Vakantie. Samen hebben we een opleidingscyclus in het leven geroepen voor ziekenhuistechnici. We bouwen aan een pool van technici die voortdurend het in Zuid-Kivu aanwezige medische materiaal kunnen hanteren en herstellen. We willen vermijden dat vaak heel goed bedoelde geëxporteerde medische installaties in Congo op de afvalbelt belanden omdat niemand weet hoe de medische installaties te bedienen, laat staan ze te herstellen. Via de opleiding ‘Jenga Maarifa’ willen we de gezondheidszorg in Zuid-Kivu aanzienlijk verbeteren.

copyright-steff-gilissen-75Met het Noord-Zuid-beleid van de provincie brengen we het beste van verschillende werelddelen bij elkaar. Naast de ondersteuning van projecten van ngo’s, geven we voortaan burgerinitiatieven op vlak van Noord-Zuid, in ons land beter bekend als ‘vierde pijlers’, financiële ondersteuning. Samenwerkingen tussen homologe partners moedigen we ook aan. We willen heel graag dat, bij wijze van voorbeeld, de vrouwengilde van Leuven die van Dakar ontmoet. We ondersteunen overtuigd heen-en-weer-verkeer tussen natuurbeheerders uit Zuid-Hageland en Peru. Als enige voorwaarde stellen we dat de uitwisseling gericht is op de creatie van een product dat relevant is voor alle deelnemers aan de uitwisseling. Zo kunnen we ons voorstellen dat leerkrachten uit Tienen en Kigali een leerlingenbegeleidingssysteem ontwikkelen dat later echt kan ingezet worden in de scholen van Rwanda én Vlaams-Brabant. Door ervaringen en kennis uit verschillende hoeken te bundelen komen we tot creatieve en innovatieve antwoorden op mondiale uitdagingen.

dsc01000

In het kader van ‘Jenga Maarifa’ zullen de medische sector –ziekenhuizen, ngo’s, maar bijvoorbeeld ook bedrijven- uit Vlaams-Brabant en Zuid-Kivu samen een Golden Standard voor medische apparatuur ontwikkelen. Deze Golden Standard, product van Noord en Zuid, moet ziekenhuizen helpen om te beslissen of materiaal geschikt is om te verzenden of te ontvangen. De ‘standaardlijst’ zal helpen uitvinden of er voor het betrokken materiaal lokaal  vervangstukken verkrijgbaar zijn en of er, nog belangrijker, geschoolde technici zijn die de apparatuur kunnen bedienen en herstellen. In de D.R. Congo is er nog geen sprake van een afvalbeleid zoals wij dat kennen. Men weet dan ook vaak geen blijf met de kapotte of onbruikbaar geworden medische apparatuur. Het feit dat die niet zelden radioactieve elementen bevat, maakt het probleem alleen maar groter.

De provincie Vlaams-Brabant nam voor de realisatie van dit project Artsen Zonder Vakantie onder de arm.  Artsen Zonder Vakantie coördineert als operationele partner de opleiding in Zuid-Kivu. De NGO die onder leiding staat van politieke wetenschapster Inge Weber, kent de streek goed en wordt voortdurend geconfronteerd met de nood aan technici die het aanwezige medische materiaal ten alle tijden kunnen klaar  houden voor gebruik. Want zelfs nieuw medisch materiaal vraagt om meer dan een papieren handleiding. Zo getuigde ook Dr. Denis Mukwege die in het kader van ‘Jenga Maarifa’ afgelopen week bij ons op bezoek was. Omdat de leverancier hem op het hart had gedrukt dat, in geval van problemen, niemand aan de nieuwe scanner mocht komen om de garantie niet te verspelen, deed hij dat niet. Bijgevolg werd het apparaat gedurende maanden niet gebruikt. Toen een deskundige van de firma uit Kigali kon overkomen, bleek dat die deskundige alleen maar op een knop moest duwen om het apparaat weer aan de praat te krijgen…

Dr. Mukwege is een gerenommeerde gynaecoloog en mensenrechtenactivist die wereldwijd bekendheid verwierf voor zijn inzet voor slachtoffers van seksueel geweld in Oost-Congo. Hij leidt het ‘Hôpital de Panzi’ in Zuid-Kivu dat deelneemt aan ons project. Over ons project zei hij onder meer : “c’est un projet tout à fait pratique qui ne vise pas la visibilité en première instance. C’est le projet qui met le ciment entre le personnel et le matériel .”

We waren zeer vereerd met het bezoek van Dr. Denis Mukwege afgelopen week. Hij herhaalde voortdurend het belang en de meerwaarde van ons project voor de gezondheidszorg in zijn land.

 

copyright-steff-gilissen-51Congo en de Congolezen liggen de inwoners van Vlaams-Brabant nauw aan het hart. Vorig jaar telde Vlaams-Brabant 2.434 inwoners met de Congolese nationaliteit. Het doet ons heel veel plezier dat we in het kader van onze hernieuwde Noord-Zuid-samenwerking het project ‘Jenga Maarifa’ kunnen realiseren. We hopen dat we het draagvlak voor ons project systematisch kunnen doen groeien. In onze provincie, maar ook daarbuiten. Sommige actoren waaronder  het Directoraat Generaal voor Ontwikkeling (DGD) en de Belgische Technische Coöperatie (BTC) maakten hun interesse al kenbaar. Ook de pers deed haar best om ons project en de werkzaamheden van Dr. Mukwege onder de aandacht te brengen. Dat stemt ons heel hoopvol en vervult ons met enthousiasme om op de ingeslagen weg verder te gaan.

Het verloop van ‘Jenga Maarifa’ kan u volgen op: http://www.jengamaarifablog.wordpress.com. Voor meer informatie of bijdragen kan u contact opnemen met Steven Andries (Noord-Zuid-dienst provincie Vlaams-Brabant) of Caroline Medats (Noord-Zuid-adviseur kabinet Tie Roefs).

Copyright foto’s: Stef Gillissen.